મેટાના સીઈઓ માર્ક ઝુકરબર્ગે કંપનીને 'AI-નેટિવ' બનાવવા માટે શરૂ કરેલી આંતરિક યોજના 'પ્રોજેક્ટ OT' નિષ્ફળ ગઈ છે. આ યોજના હેઠળ કંપની 60 ટકા સુધી કર્મચારીઓ ઘટાડવાની અને મોટાભાગનું કામ AI એજન્ટ્સને સોંપવાની તૈયારીમાં હતી. જોકે, AI એજન્ટ્સનું નબળું પ્રદર્શન અને કર્મચારીઓના વિરોધને કારણે આ પ્રયોગ અધૂરો છોડવો પડ્યો.
પ્રોજેક્ટ OT (ઓર્ગેનાઇઝેશનલ ટ્રાન્સફોર્મેશન) હેઠળ મેટા વિવિધ ટીમોના કદમાં ઘટાડો કરીને નાની પરંતુ ઉચ્ચ કુશળ ટીમો બનાવવા માંગતું હતું. કંપનીનું માનવું હતું કે AI એજન્ટ્સ દૈનિક કામકાજનું સંચાલન સંભાળી શકે છે, જેથી માનવ કર્મચારીઓ ફક્ત જટિલ અને વ્યૂહાત્મક કાર્યો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી શકે.
આંતરિક અહેવાલો અનુસાર, મેટાએ મે મહિનામાં છટણીનો પ્રથમ તબક્કો પૂર્ણ કર્યો હતો, પરંતુ નવેમ્બરમાં બીજા તબક્કાની છટણી રદ કરવી પડી. કારણ કે AI એજન્ટ્સ અપેક્ષિત ઉત્પાદકતા આપવામાં નિષ્ફળ રહ્યા. કર્મચારીઓમાં ભારે અસંતોષ ફેલાયો હતો, કારણ કે એક તરફ તેમને AI અપનાવવા માટે પ્રોત્સાહિત કરવામાં આવતા હતા, અને બીજી તરફ તેઓ જોઈ શકતા હતા કે AI તેમની નોકરી છીનવી રહ્યું છે.
મેટાએ AI મોડેલ્સ, ડેટા સેન્ટર્સ અને ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પાછળ અબજો ડોલરનું રોકાણ કર્યું છે. છતાં, સ્વાયત્ત AI એજન્ટ્સ ઓફિસનું કામ સંપૂર્ણપણે સંભાળવામાં અસમર્થ સાબિત થયા છે. આ ઘટના સ્પષ્ટ કરે છે કે 'AI તરત જ માનવ ક્ષમતાનું સ્થાન લેશે' એવા દાવા અતિશયોક્તિપૂર્ણ છે. નિષ્ણાતોના મતે, AI હાલમાં ચોક્કસ કાર્યોમાં મદદગાર સાબિત થઈ શકે છે, પરંતુ જટિલ નિર્ણયો, સહાનુભૂતિ અને સર્જનાત્મકતાની જરૂર હોય તેવા કામોમાં માનવસહયોગ હજુ અનિવાર્ય છે.
હવે ઝુકરબર્ગે પોતાની વ્યૂહરચના બદલી છે. તેમણે સ્વીકાર્યું છે કે AI એજન્ટ્સનો વિકાસ ધાર્યા કરતાં ધીમો છે. તેથી હવે કર્મચારીઓને બદલવાને બદલે નાની ટીમોને સશક્ત બનાવવા માટે AIનો એક સાધન તરીકે ઉપયોગ કરવા પર ભાર મૂકવામાં આવી રહ્યો છે. રોકાણકારોના સવાલો છતાં મેટાએ AI ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરમાં રોકાણ ચાલુ રાખ્યું છે, પરંતુ હવે તેનો ઉદ્દેશ્ય તાત્કાલિક છટણી નહીં, પરંતુ લાંબા ગાળાની ઉત્પાદકતા વધારવાનો છે.
આ ઘટના ટેક ઉદ્યોગમાં AI અને રોજગાર વચ્ચેના સંબંધને લઈને મહત્વનો ચિંતનવિષય બની છે. ઘણી કંપનીઓ ખર્ચ ઘટાડવા માટે AIનો ઉપયોગ કરવા ઈચ્છે છે, પરંતુ આ પ્રયોગ દર્શાવે છે કે AI પર આંધળો વિશ્વાસ મોંઘો પડી શકે છે. સંતુલન જાળવવું જરૂરી છે, જ્યાં AI માનવ ક્ષમતાને વધારે અને બદલી ન નાખે.