ચીનની સરકારે નેપાળ માટે ગંભીર ચેતવણી આપી છે. ચીને જણાવ્યું છે કે આગામી ત્રણ દિવસમાં નેપાળના સરહદી વિસ્તારોમાં 50 લાખ ક્યુબિક મીટર (ઘન મીટર) પાણીનો પ્રવાહ આવી શકે છે, જેના કારણે પૂર જેવી સ્થિતિ સર્જાઈ શકે છે.
આ માહિતી ચીનના જળ સંસાધન વિભાગે નેપાળના અધિકારીઓ સાથે શેર કરી છે. સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, આ પાણી હિમનદી સરોવર કે ભૂસ્ખલનને કારણે બનેલા કુદરતી બંધના ભંગાણથી છૂટી શકે છે. ચીન સરહદ પર આવેલા ઉચ્ચ હિમાલયી ક્ષેત્રોમાં હાલ સતત વરસાદ અને તાપમાનમાં વધારો થઈ રહ્યો છે, જેના કારણે હિમનદી સરોવરોમાં પાણીનું સ્તર ઝડપથી વધી રહ્યું છે.
આવી સ્થિતિમાં, ચીને પોતાના હાઇડ્રોલોજિકલ સ્ટેશનો પર નજર રાખીને આગાહી કરી છે કે મોટા પ્રમાણમાં પાણી નેપાળની તરફ વહેવા લાગશે. આ અંગે નેપાળના આપત્તિ વ્યવસ્થાપન સત્તાવાળાઓને જાગૃત કરવામાં આવ્યા છે, જેથી તેઓ સમયસર તૈયારી કરી શકે.
નેપાળના અધિકારીઓએ જણાવ્યું છે કે તેઓ પરિસ્થિતિ પર બારીક નજર રાખી રહ્યા છે. નદી કિનારાના વિસ્તારોમાં રહેતા લોકોને સતર્ક રહેવાની સલાહ આપવામાં આવી છે. ખાસ કરીને નેપાળના પૂર્વીય અને મધ્ય વિસ્તારોમાં વહેતી નદીઓના કિનારે આવેલી વસાહતોને સાવચેત રહેવા કહેવામાં આવ્યું છે.
નિષ્ણાતોના મતે, હિમાલયનો વિસ્તાર જળવાયુ પરિવર્તનથી ખૂબ જ પ્રભાવિત થઈ રહ્યો છે. હિમનદીઓ ઝડપથી ઓગળી રહી છે, જેના કારણે સરોવરોનું કદ વધી રહ્યું છે. જ્યારે આ સરોવરોની કિનારી નબળી પડે છે, ત્યારે અચાનક મોટા પ્રમાણમાં પાણી નીકળી પડે છે, જે 'ગ્લેશિયલ લેક આઉટબર્સ્ટ ફ્લડ' (GLOF) તરીકે ઓળખાય છે. આ પ્રકારની ઘટનાઓથી ઉપરના વિસ્તારોમાં આવેલા દેશોમાં ભારે તબાહી થઈ શકે છે.
તાજેતરના વર્ષોમાં નેપાળમાં GLOF ની ઘટનાઓ બની ચૂકી છે. વર્ષ 2016માં તિબેટના વિસ્તારમાં બનેલી આવી ઘટનામાં ભારે નુકસાન થયું હતું. આથી સમયસર ચેતવણી આપવામાં આવે તો જાનમાલનું નુકસાન ટાળી શકાય છે.
ચીન અને નેપાળ વચ્ચે આ પ્રકારની માહિતીની આપ-લે માટે અગાઉથી સહમતિ છે. બંને દેશો વચ્ચે ટ્રાન્સ-બાઉન્ડ્રી નદીઓના સંચાલન માટે કરાર પણ છે. આ ચેતવણી તે સહયોગનો ભાગ છે.
નેપાળના સ્થાનિક વહીવટીતંત્રે નદી કિનારાના ગામોમાં માઇક દ્વારા જાહેરાત કરી લોકોને સાવધાન રહેવા જણાવ્યું છે. સાથે જ, રાહત અને બચાવ સામગ્રી તૈયાર રાખવાની સૂચના આપવામાં આવી છે.
આ દરમિયાન, ચીનના અધિકારીઓએ જણાવ્યું છે કે તેઓ કલાકદીઠ ધોરણે પરિસ્થિતિ પર નજર રાખી રહ્યા છે અને નવી માહિતી મળતાં જ નેપાળને જાણ કરવામાં આવશે. આગામી ત્રણ દિવસ અત્યંત નિર્ણાયક માનવામાં આવી રહ્યા છે.
નેપાળની સરકારે પણ પોતાના નાગરિકોને અપીલ કરી છે કે તેઓ ચેતવણીને ગંભીરતાથી લે. નદી કિનારાના વિસ્તારોમાં ન જવા, અફવાઓ પર ધ્યાન ન આપવા અને સ્થાનિક સત્તાવાળાઓની સૂચનાઓનું પાલન કરવા જણાવ્યું છે.