અમરેલી જિલ્લામાં ધોરણ-12 વિજ્ઞાન પ્રવાહ પૂર્ણ કર્યા બાદ ડિગ્રી એન્જિનિયરિંગનો અભ્યાસ કરવા ઇચ્છતા વિદ્યાર્થીઓ માટે સ્થાનિક સ્તરે વિકલ્પોનો અભાવ જોવા મળી રહ્યો છે. જિલ્લામાં સરકારી ડિગ્રી એન્જિનિયરિંગ કોલેજ ન હોવાને કારણે અગાઉથી જ આ ક્ષેત્રમાં મર્યાદિત સુવિધાઓ હતી. હવે અહીં કાર્યરત બે ખાનગી કોલેજોમાં પણ પ્રવેશ બંધ હોવાના સમાચાર છે, જેના કારણે નવા વિદ્યાર્થીઓ માટે જિલ્લામાંથી એન્જિનિયરિંગ ડિગ્રી મેળવવાનો રસ્તો લગભગ બંધ થયો હોય તેવી સ્થિતિ સર્જાઈ છે.
અમરેલી જિલ્લામાં સરકારી ટેકનિકલ શિક્ષણની વાત કરીએ તો, અહીં ડૉ. જીવરાજ મહેતા પોલિટેક્નિક કાર્યરત છે, જે ડિપ્લોમા સ્તરનું શિક્ષણ આપે છે. જોકે, B.E. અથવા B.Tech જેવી ડિગ્રી મેળવવા માટે જિલ્લામાં કોઈ સરકારી ઇજનેરી કોલેજ નથી. આ પહેલાં બે ખાનગી કોલેજો - શ્રીમતી શાંતાબેન હરિભાઈ ગજેરા એન્જિનિયરિંગ કોલેજ અને ધારીની અરુણ મૂછાળા એન્જિનિયરિંગ કોલેજ - દ્વારા ડિગ્રી એન્જિનિયરિંગમાં પ્રવેશ મળતો હતો. કયા કારણોસર આ સંસ્થાઓમાં હાલ પ્રવેશ પ્રક્રિયા બંધ છે, તે અંગે સ્પષ્ટ માહિતી ઉપલબ્ધ નથી, પરંતુ આ સ્થિતિને કારણે વિદ્યાર્થીઓ મૂંઝવણમાં છે.
આ પરિસ્થિતિમાં ધોરણ-12 સાયન્સ પછી એન્જિનિયરિંગ કરવા ઇચ્છતા વિદ્યાર્થીઓને રાજકોટ, ભાવનગર, અમદાવાદ જેવા શહેરોમાં જવાનો વારો આવે છે. અભ્યાસ માટે બહાર જતાં વિદ્યાર્થીઓના પરિવાર પર કોલેજ ફી ઉપરાંત હોસ્ટેલ, ભોજન, મુસાફરી જેવા ખર્ચનો વધારાનો બોજ પડે છે. અમરેલી જિલ્લો મોટાભાગે કૃષિ આધારિત હોવાથી અહીંના ઘણા પરિવારો માટે આ આર્થિક ભાર સહન કરવો મુશ્કેલ બને છે.
નવી ટેક્નોલોજી અને ભાવિ કારકિર્દી તરફ જોતાં વિદ્યાર્થીઓમાં કોમ્પ્યુટર સાયન્સ, ઇન્ફોર્મેશન ટેક્નોલોજી, આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ, ડેટા સાયન્સ, સાયબર સિક્યુરિટી, ક્લાઉડ કમ્પ્યુટિંગ, રોબોટિક્સ જેવા ક્ષેત્રોમાં રસ વધી રહ્યો છે. જોકે, સ્થાનિક સ્તરે આવા અભ્યાસક્રમોની કાર્યરત સુવિધાઓ ન હોવાથી વિદ્યાર્થીઓ આ તકોનો લાભ લઈ શકતા નથી. ભવિષ્યમાં આ ક્ષેત્રોમાં માંગ વધવાની શક્યતાને ધ્યાનમાં લઈને સ્થાનિક કોલેજોમાં આવા કોર્ષ શરૂ કરવાની જરૂરિયાત છે.
અમરેલીના વાલીઓ અને વિદ્યાર્થીઓ હવે પ્રશ્ન ઉઠાવી રહ્યા છે કે જિલ્લામાં ખાનગી કોલેજો હોવા છતાં તેમાં નિયમિત પ્રવેશ કેમ નથી થતો? શું કારણ છે કે આ સંસ્થાઓ સંચાલિત થઈ શકતી નથી? એવી પણ માંગ છે કે જિલ્લામાં સરકારી ડિગ્રી એન્જિનિયરિંગ કોલેજ સ્થાપવામાં આવે. ગ્રામીણ વિસ્તારોના વિદ્યાર્થીઓ માટે ઉચ્ચ ટેક્નિકલ શિક્ષણની સુવિધા ઊભી કરવી જોઈએ, જેથી તેઓ શહેરી કેન્દ્રો પર નિર્ભર ન રહે.
અમરેલીનું અર્થતંત્ર મોટે ભાગે કૃષિ પર આધારિત હોવાથી, અહીં કૃષિ અને ટેક્નોલોજીના સંગમ પર આધારિત અભ્યાસક્રમોની સારી સંભાવના છે. એગ્રી-ટેક, પ્રિસિઝન એગ્રીકલ્ચર, એગ્રીકલ્ચરલ ડેટા એનાલિટિક્સ, ડ્રોન ટેકનોલોજી, ફૂડ પ્રોસેસિંગ અને ગ્રામીણ ઉદ્યોગસાહસિકતા જેવા ક્ષેત્રોમાં તાલીમ અને શિક્ષણની સુવિધા વિકસાવવામાં આવે તો સ્થાનિક યુવાનોને રોજગારલક્ષી કૌશલ્ય મળી શકે અને તેઓ પોતાના જિલ્લામાં જ કારકિર્દી બનાવી શકે.
એકંદરે, અમરેલી જિલ્લામાં ઉચ્ચ ટેક્નિકલ શિક્ષણની ગંભીર અવકાશ છે. જરૂરી માળખાગત સુવિધાઓ, નિયમિત પ્રવેશ પ્રક્રિયા, આધુનિક લેબોરેટરીઓ, ઉદ્યોગ સાથે જોડાણ, ઇન્ટર્નશિપ અને પ્લેસમેન્ટ સહિતની વ્યવસ્થાની ખાતરી કરવામાં આવે તો જ વિદ્યાર્થીઓ અને વાલીઓની સમસ્યા દૂર થઈ શકે છે. આ દિશામાં સ્થાનિક વહીવટી તંત્ર અને શિક્ષણ વિભાગે ધ્યાન આપવાની જરૂર છે.